کلیه و مجاری · راهنمای آموزشی
سوزش ادرار در طب سنتی؛ علت، گیاه و دمنوش خانگی

برای سوزش ادرار در طب سنتی اول گرمی یا سردی مزاج را میسنجیدند و بعد گیاه مناسب را دم میکردند؛ در این راهنما تخم طالبی، گزنه، بارهنگ، تخم بارهنگ و روش تهیهٔ قدمبهقدم آن آمده است. آتش در مجرا از حرارت.
سوزش ادرار در طب سنتی چیست؟
حکما حرقةالبول را از گرمی، سردی، خشکی، تری یا سدّه میسنجیدند. آتش در مجرا از حرارت درمان را به قوت بیمار و فصل میدادند.
در عطاری به آن «سوزش ادرار» میگویند و در کتابهای طب سنتی گاهی «حرقةالبول» نوشته شده است. حکما آن را در دستهٔ کلیه و مجاری بررسی میکردند و درمان را به قوت بیمار و فصل سال میسنجیدند.
بهترین گیاهان دارویی برای سوزش ادرار
تخم طالبی (مزاج سرد و تر): تخم طالبی در قفسهٔ عطار و مفردات برای حرقةالبول و حرقةالبول میآید. مزاجش سرد و تر است. کاربرد در عطاری: تخم طالبی را تازه و خوشبو از عطار بگیر؛ کهنه را برگردان.
گزنه (مزاج گرم و خشک): گزنه در قفسهٔ عطار و مفردات برای کماشتهایی و درد مفصل میآید. مزاجش گرم و خشک است. کاربرد در عطاری: برگ خشک بینیش؛ تازه پوست را میسوزاند
بارهنگ (مزاج سرد و خشک): بارهنگ در قفسهٔ عطار و مفردات برای سرفه خشک و سوزش ادرار میآید. مزاجش سرد و خشک است. کاربرد در عطاری: برگ پهن خشک؛ تخماش جدا از اسفرزه است
تخم بارهنگ (مزاج سرد و تر): تخم بارهنگ در قفسهٔ عطار و مفردات برای سرفه خشک و یبوست میآید. مزاجش سرد و تر است. کاربرد در عطاری: دانه لعابدار؛ با آب فراوان واجب است
طرز تهیهٔ دمنوش و دستور خانگی سوزش ادرار
تخم خیار و خاکشیر برای سوزش ادرار گرم — ابن سینا، قانون. سوزش گرم را با تری خنک مینشاندند، سنگ حاد را نه.
دمنوش گزنه و کرفس برای سوزش ادرار — محمد بن زکریای رازی، الحاوی. دستور خودمصرفی از قفسهٔ کلیه و مجاری؛ کار دستی روی تن دیگری نیست.
تخم خیار را بکوب، با خاکشیر شسته در آب خنک.
بارهنگ را جدا دم ملایم کن و قاطی کن.
اگر خون یا تب لرز است، گیاه بس نیست.
سخن حکیمان دربارهٔ سوزش ادرار
ابن سینا در قانون: «تخم خیار و خشخاش پوست سوزش ادرار گرم را با تری مینشاند.»
عقیلی خراسانی در مخزنالادویه: «روناس ادرار را رنگ میکند؛ بترس اما بفهم.»
اشتباههای رایج در درمان خانگی
نسخهٔ دیگران را برای سوزش ادرار روی کودک یا سالمند تکرار نکنید.
دمنوش را پشت سر هم و پررنگ ننوشید؛ مقدار کم و منظم بهتر از زیادهروی است. نبات و قند زیاد هم اثر دمنوش را کم میکند.
چه زمانی برای سوزش ادرار باید به پزشک مراجعه کرد؟
تشخیص سنتی آموزشی است. بارداری، کودک و بیماری مزمن با پزشک.
سردی معده، اسهال و ضعف با تخم طالبی زیاد میشود. بارداری دوز دارویی نه.
پرسشهای پرتکرار
بهترین درمان خانگی برای سوزش ادرار چیست؟
در طب سنتی اول گرمی یا سردی مزاج را میسنجند، بعد تخم طالبی را طبق دستور همین صفحه آماده میکنند. مقدار کم و منظم بهتر از زیادهروی است.
سوزش ادرار در طب سنتی چه نامی دارد؟
در کتابهای طب سنتی بیشتر «حرقةالبول» آمده است و «سوزش ادرار» نامی است که امروز بیشتر استفاده میشود.
کدام گیاه عطاری برای سوزش ادرار معروفتر است؟
تخم طالبی با مزاج سرد و تر. تخم طالبی در قفسهٔ عطار و مفردات برای حرقةالبول و حرقةالبول میآید. مزاجش سرد و تر است.
منبع این مطالب چیست؟
خواص گیاهان از کتابهای قانون ابن سینا، مخزنالادویه و تحفة المؤمنین گرفته شده است. روش دمکردن به زبان امروز بازنویسی شده و جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد.
آیا این دستور برای سوزش ادرار در کودکان هم مناسب است؟
نه. به کودک داروی گیاهی تند یا مسهل قوی ندهید و برای شیرخوار بدون نظر پزشک هیچ دمنوشی آماده نکنید.
منابع این مطلب
ابن سینا — القانون فی الطب
بازخوانی آموزشی از افعال و تدبیر همین کتاب؛ مقدار و ترتیب دمکردن برای خانه نوشته شده، نقل کلمه به کلمه از یک صفحه نیست.
قفسهٔ همین کتابعقیلی خراسانی — مخزنالادویه
بازخوانی آموزشی از افعال و تدبیر همین کتاب؛ مقدار و ترتیب دمکردن برای خانه نوشته شده، نقل کلمه به کلمه از یک صفحه نیست.
قفسهٔ همین کتاب
این مطلب آموزشی است و جای تشخیص و نسخهٔ پزشک را نمیگیرد. آخرین بازبینی: ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ · روش تهیهٔ مطالب