سینه و حلق · راهنمای آموزشی
خلط سینه در طب سنتی؛ علت، گیاه و دمنوش خانگی

برای خلط سینه در طب سنتی اول گرمی یا سردی مزاج را میسنجیدند و بعد گیاه مناسب را دم میکردند؛ در این راهنما عود، بالنگ، سنبل هندی، مشک و روش تهیهٔ قدمبهقدم آن آمده است. سرفه بیخروج.
خلط سینه در طب سنتی چیست؟
حکما بلغم غلیظ را از گرمی، سردی، خشکی، تری یا سدّه میسنجیدند. سرفه بیخروج درمان را به قوت بیمار و فصل میدادند.
در عطاری به آن «خلط سینه» میگویند و در کتابهای طب سنتی گاهی «بلغم غلیظ» نوشته شده است. حکما آن را در دستهٔ سینه و حلق بررسی میکردند و درمان را به قوت بیمار و فصل سال میسنجیدند.
بهترین گیاهان دارویی برای خلط سینه
عود (مزاج گرم و خشک): عود در قفسهٔ عطار و مفردات برای بخور اتاق و غم میآید. مزاجش گرم و خشک است. کاربرد در عطاری: تراشه معطر؛ خوراکی جدا از بخوری است
بالنگ (مزاج گرم و خشک): بالنگ در قفسهٔ عطار و مفردات برای ضعف هضم و نفخ میآید. مزاجش گرم و خشک است. کاربرد در عطاری: پوست کلفت معطر شمال
سنبل هندی (مزاج گرم و خشک): سنبل هندی در قفسهٔ عطار و مفردات برای بیخوابی و غم میآید. مزاجش گرم و خشک است. کاربرد در عطاری: ریشه خوشبو؛ با والرین اروپایی عوضی نگیر
مشک (مزاج گرم و خشک): مشک در قفسهٔ عطار و مفردات برای غم و ضعف دل سنتی میآید. مزاجش گرم و خشک است. کاربرد در عطاری: گران و تقلبی فراوان؛ دوز بویایی نه مشت
طرز تهیهٔ دمنوش و دستور خانگی خلط سینه
زوفا و شیرینبیان برای خلط چسبنده — علی بن عباس اهوازی، کاملالصناعه. تقطیع خلط بعد از تری؛ خشک را با زوفا تنها نسوزان.
زوفا را کم، شیرینبیان را بیست دقیقه بجوشان.
آویشن را آخر دم کن.
فشار خون بالا شیرینبیان را کم کن.
سخن حکیمان دربارهٔ خلط سینه
ابن سینا در قانون: «مفرحات خوشبو دل را باز میکنند؛ غم دراز دل را قبض میدهد.»
ابن سینا در قانون: «اعراض نفسانی — شادی و غم و خشم — روح را زودتر از خوردنی میجنبانند.»
اشتباههای رایج در درمان خانگی
نسخهٔ دیگران را برای خلط سینه روی کودک یا سالمند تکرار نکنید.
دمنوش را پشت سر هم و پررنگ ننوشید؛ مقدار کم و منظم بهتر از زیادهروی است. نبات و قند زیاد هم اثر دمنوش را کم میکند.
چه زمانی برای خلط سینه باید به پزشک مراجعه کرد؟
تشخیص سنتی آموزشی است. بارداری، کودک و بیماری مزمن با پزشک.
گرمی کبد، زخم معده و فشار بالا با عود غلیظ احتیاط دارد. بارداری دوز آشپزی.
پرسشهای پرتکرار
بهترین درمان خانگی برای خلط سینه چیست؟
در طب سنتی اول گرمی یا سردی مزاج را میسنجند، بعد عود را طبق دستور همین صفحه آماده میکنند. مقدار کم و منظم بهتر از زیادهروی است.
خلط سینه در طب سنتی چه نامی دارد؟
در کتابهای طب سنتی بیشتر «بلغم غلیظ» آمده است و «خلط سینه» نامی است که امروز بیشتر استفاده میشود.
کدام گیاه عطاری برای خلط سینه معروفتر است؟
عود با مزاج گرم و خشک. عود در قفسهٔ عطار و مفردات برای بخور اتاق و غم میآید. مزاجش گرم و خشک است.
منبع این مطالب چیست؟
خواص گیاهان از کتابهای قانون ابن سینا، مخزنالادویه و تحفة المؤمنین گرفته شده است. روش دمکردن به زبان امروز بازنویسی شده و جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد.
آیا این دستور برای خلط سینه در کودکان هم مناسب است؟
نه. به کودک داروی گیاهی تند یا مسهل قوی ندهید و برای شیرخوار بدون نظر پزشک هیچ دمنوشی آماده نکنید.
منابع این مطلب
ابن سینا — القانون فی الطب
بازخوانی آموزشی از افعال و تدبیر همین کتاب؛ مقدار و ترتیب دمکردن برای خانه نوشته شده، نقل کلمه به کلمه از یک صفحه نیست.
قفسهٔ همین کتابعقیلی خراسانی — مخزنالادویه
بازخوانی آموزشی از افعال و تدبیر همین کتاب؛ مقدار و ترتیب دمکردن برای خانه نوشته شده، نقل کلمه به کلمه از یک صفحه نیست.
قفسهٔ همین کتاب
این مطلب آموزشی است و جای تشخیص و نسخهٔ پزشک را نمیگیرد. آخرین بازبینی: ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ · روش تهیهٔ مطالب