قلب و روح · راهنمای آموزشی
اضطراب در طب سنتی؛ علت، گیاه و دمنوش خانگی
برای اضطراب در طب سنتی اول گرمی یا سردی مزاج را میسنجیدند و بعد گیاه مناسب را دم میکردند؛ در این راهنما ریحان، پونهسای، بادرشبو، پونهسای سبلان و روش تهیهٔ قدمبهقدم آن آمده است. حرکت سودا و اندیشهٔ تکراری.
اضطراب در طب سنتی چیست؟
حکما وسواس را از گرمی، سردی، خشکی، تری یا سدّه میسنجیدند. حرکت سودا و اندیشهٔ تکراری درمان را به قوت بیمار و فصل میدادند.
در عطاری به آن «اضطراب» میگویند و در کتابهای طب سنتی گاهی «وسواس» نوشته شده است. حکما آن را در دستهٔ قلب و روح بررسی میکردند و درمان را به قوت بیمار و فصل سال میسنجیدند.
بهترین گیاهان دارویی برای اضطراب
ریحان (مزاج گرم و خشک): ریحان در قفسهٔ عطار و مفردات برای نفخ و سردرد میآید. مزاجش گرم و خشک است. کاربرد در عطاری: برگ سبز خوشبو؛ تخم شربتی همان بذر است
پونهسای (مزاج گرم و خشک): پونهسای در قفسهٔ عطار و مفردات برای سردرد و دلشوره میآید. مزاجش گرم و خشک است. کاربرد در عطاری: ایرانی معطر؛ با گاوزبان جفت است
بادرشبو (مزاج گرم و خشک): بادرشبو در قفسهٔ عطار و مفردات برای تپش و دلشوره میآید. مزاجش گرم و خشک است. کاربرد در عطاری: بادرشبو را تازه و خوشبو از عطار بگیر؛ کهنه را برگردان.
پونهسای سبلان (مزاج گرم و خشک): پونهسای سبلان در قفسهٔ عطار و مفردات برای سردرد و دلشوره میآید. مزاجش گرم و خشک است. کاربرد در عطاری: پونهسای سبلان را تازه و خوشبو از عطار بگیر؛ کهنه را برگردان.
طرز تهیهٔ دمنوش و دستور خانگی اضطراب
دستور ترکیبی مخصوصی ثبت نشده است؛ ریحان را طبق مراحل زیر برای خودتان آماده کنید.
یک قاشق ریحان را ده دقیقه آهسته دم یا بجوشان.
صاف کن و ولرم بنوش؛ عسل را روی جوش نریز.
روزی یکی دو بار، نه قوری پشت قوری.
این دستور را برای وسواس فقط برای خودتان آماده کنید و بدون نظر پزشک به دیگران ندهید.
اگر نشانه تازه، شدید یا همراه با تب و تنگی نفس است، گیاه را کنار بگذارید و به پزشک مراجعه کنید.
سخن حکیمان دربارهٔ اضطراب
ابن سینا در قانون: «اعراض نفسانی — شادی و غم و خشم — روح را زودتر از خوردنی میجنبانند.»
محمد بن زکریای رازی در الحاوی: «بیمار ترسو را مژده و آرامش، خود داروی دل است.»
اشتباههای رایج در درمان خانگی
نسخهٔ دیگران را برای اضطراب روی کودک یا سالمند تکرار نکنید.
دمنوش را پشت سر هم و پررنگ ننوشید؛ مقدار کم و منظم بهتر از زیادهروی است. نبات و قند زیاد هم اثر دمنوش را کم میکند.
چه زمانی برای اضطراب باید به پزشک مراجعه کرد؟
تشخیص سنتی آموزشی است. بارداری، کودک و بیماری مزمن با پزشک.
گرمی کبد، زخم معده و فشار بالا با ریحان غلیظ احتیاط دارد. بارداری دوز آشپزی.
پرسشهای پرتکرار
بهترین درمان خانگی برای اضطراب چیست؟
در طب سنتی اول گرمی یا سردی مزاج را میسنجند، بعد ریحان را طبق دستور همین صفحه آماده میکنند. مقدار کم و منظم بهتر از زیادهروی است.
اضطراب در طب سنتی چه نامی دارد؟
در کتابهای طب سنتی بیشتر «وسواس» آمده است و «اضطراب» نامی است که امروز بیشتر استفاده میشود.
کدام گیاه عطاری برای اضطراب معروفتر است؟
ریحان با مزاج گرم و خشک. ریحان در قفسهٔ عطار و مفردات برای نفخ و سردرد میآید. مزاجش گرم و خشک است.
منبع این مطالب چیست؟
خواص گیاهان از کتابهای قانون ابن سینا، مخزنالادویه و تحفة المؤمنین گرفته شده است. روش دمکردن به زبان امروز بازنویسی شده و جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد.
آیا این دستور برای اضطراب در کودکان هم مناسب است؟
نه. به کودک داروی گیاهی تند یا مسهل قوی ندهید و برای شیرخوار بدون نظر پزشک هیچ دمنوشی آماده نکنید.
منابع این مطلب
ابن سینا — القانون فی الطب
بازخوانی آموزشی از افعال و تدبیر همین کتاب؛ مقدار و ترتیب دمکردن برای خانه نوشته شده، نقل کلمه به کلمه از یک صفحه نیست.
قفسهٔ همین کتابعقیلی خراسانی — مخزنالادویه
بازخوانی آموزشی از افعال و تدبیر همین کتاب؛ مقدار و ترتیب دمکردن برای خانه نوشته شده، نقل کلمه به کلمه از یک صفحه نیست.
قفسهٔ همین کتاب
این مطلب آموزشی است و جای تشخیص و نسخهٔ پزشک را نمیگیرد. آخرین بازبینی: ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ · روش تهیهٔ مطالب
